Czy pisarz musi tworzyć książki tylko w dziedzinach związanych ze swoim wykształceniem?

Wielu wybitnych i znanych pisarzy nie pisało i wciąż nie pisze książek związanych z dziedziną, z której uzyskali dyplom. Przeglądając zawody jak i zajęcia, chociażby polskich pisarzy ukazują, że napisanie książki to potrzeba, której nie przeszkadza kierunek wykształcenia. Wśród najbardziej rozpoznawalnych pisarzy, których twórczość nijak ma się do ich wykształcenia, zalicza się np.:

  • Janusza L. Wiśniewskiego (który z wykształcenia jest doktorem informatyki, doktorem habilitowanym chemii czy magistrem fizyki i ekonomii);
  • Katarzyna Grochola (która pracowała, choćby w cukierni);
  • Dorota Masłowska (nie tylko pisze, ale także śpiewa, komponuje i produkuje);
  • z kolei Olga Tokarczuk z wykształcenia jest psychologiem;
  • Andrzej Pilipiuk ukończył natomiast archeologię.

W kanon twórców piszących w gatunkach niezwiązanych z wykształceniem znajduje się również Andrzej Sapkowski.

Pisarz ten z wykształcenia jest ekonomistą, natomiast jego książki wprowadzaj ą nas w niesamowicie rzeczywisty świat fantasy. Sapkowski przez wiele lat zajmował się handlem zagranicznym. Jednakże pomimo swej ścieżki życiowej pisarz już w 1986 roku debiutował na łamach “Fantastyki” znanym opowiadaniem “Wiedźmin” (początek cyklu). Jego książki zostały przetłumaczone na kilkanaście języków (w tym serbski czy fiński).

Czy wykształcenie narzuca kierunek twórczości pisarskiej?


Już niejeden początkujący pisarz odkrył, że niełatwo jest utrzymać się tylko z pisania książek. Wpływa na to fakt, że sam proces twórczy nie wygląda tak jak jest to przedstawiane w wielu filmach czy programach. Pisanie wymaga sporo czasu, porządnego przygotowania (research) i odpowiednich narzędzi. Pisarz musi być obeznany z takimi programami jak edytor tekstu, Microsoft Word, dokumenty Google, edytory distraction free czy Notatnik. Sam autor powinien posiadać odpowiednią wiedzę pozwalająca na przedstawienie otoczenia czy akcji w sposób realny czy właściwy dla konkretnego gatunku. Warto podkreślić, że do momentu ukończenia książki może upłynąć sporo czasu (miesięcy lub nawet lat). Dla pisarza istotnymi elementami w procesie tworzenia będzie nawet rodzaj klawiatury lub odpowiednia wydajność komputera, na którym pisze. Pisarz, czyli twórca opisuje temat lub rzeczywistość, która jest mu bliska i chciałby podzielić się nią z całym otoczeniem. Niektórzy piszą dla rozrywki, z kolei inni muszą pisać, aby projekcja wyobraźni znalazła swoje ujście na świat. Pisanie jest uzależnione również od charakteru danego twórcy i może być wręcz pedantyczne, aby wszystkie szczegóły się zgadzały czy też beztroskie, gdzie później trzeba dokonać korekty.

Book obraz autorstwa freepik - www.freepik.com

Ojciec Wiedźmina czyli Andrzej Sapkowski

Życie Andrzeja Sapkowskiego

Jego zawód wcale nie kojarzy się z fantastyką. Andrzej Sapkowski zajmował się przez ponad dwadzieścia lat handlem zagranicznym (https://www.taniaksiazka.pl/autor/andrzej-sapkowski). Autor urodził się w 1948 roku w Łodzi. Studiował ekonomię na Uniwersytecie Łódzkim i pracował jako ekonomista i konsultant do spraw zarządzania. Zanim na dobre zajął się pisaniem, zwrócił na siebie uwagę tłumaczeniami. Pierwszym przetłumaczonym przez niego autorem był amerykański pisarz science- fiction Cyryl M. Kornbluth. Własne opowiadania i powieści zaczął publikować w 1986 roku i otrzymał za nie aż pięciokrotnie nagrodę Janusza A. Zajdela i Paszport Polityki. Książki Sapkowskiego zostały przetłumaczone na kilkanaście języków, co czyni z niego drugim, po Lemie, najczęściej tłumaczonym polskim autorem fantastyki. Nadal mieszka w swoim rodzinnym mieście, którego honorowe obywatelstwo otrzymał w roku 2008 za zaangażowanie w starania o otrzymanie tytułu Europejskiej Stolicy Kultury. W 2012 roku został odznaczony przez Ministra Kultury srebrnym medalem Gloria Artis. Jego książki to swobodna gra z motywami słowiańskich legend, bajek i mitologii. Nie stroni od humoru. Sławę międzynarodową zyskał przede wszystkim jako autor sagi fantasy o Wiedźminie (pierwszy tom nosi tytuł  “Krew Elfów”), który stał się bohaterem komiksów, filmów, gier komputerowych i seriali.

Twórczość

Andrzej Sapkowski debiutował na łamach czasopisma “Fantastyka” opowiadaniem “Wiedźmin”- pierwszym traktującym o Geralcie. Saga o białowłosym bohaterze rozrosła się w naturalny sposób, jak wspomina sam Sapkowski, do 5-ciu tomów:

  • “Krew elfów”
  • “Czas pogardy”
  • “Chrzest ognia”
  • “Wieża jaskółki”
  • “Pani jeziora”

Oprócz cyklu wiedźmińskiego napisał “Trylogię husycką”, czyli serię o Reinmarze z Bielawy, powieść “Żmija”, esej “Świat króla Artura” o rycerzach Okrągłego Stołu, poradnik dla miłośników fantastyki “Rękopis znaleziony w Smoczej Jaskini”, poradnik RPG “OKO Yrrhedesa i wiele opowiadań i artykułów.

Najbardziej znanymi produkcjami, inspirowanymi Sapkowskim, jest seria gier komputerowych i serial Netflixa. W stosunku do producentów gry pisarz wysunął żądania finansowe, wynik ugody objęty jest tajemnicą.

Ojciec Wiedźmina – ciekawostki

Andrzej Sapkowski nie wie, dlaczego pisze, składa to na karb muzy, choć jako dziecko czytał bardzo dużo, a i obecnie połyka około 40 książek rocznie. Na obiad, gdyby tylko mógł, zaprosiłby Ernesta Hemingwaya i Umberto Eco. W dzieciństwie bał się Baby Jagi, a jego ulubionymi postaciami ze słowiańskiej mitologii były rusałki. Ze względu na sposób przedstawiania postaci kobiecych jest niekiedy uznawany za pisarza feministycznego.

People obraz autorstwa freepik - www.freepik.com

Kto napisał Wiedźmina?

Honorowy obywatel Łodzi, piewca polskiej fantastyki a z wykształcenia… ekonomista. Andrzej Sapkowski urodził się w 1948 roku, właśnie w Łodzi i to tam mieszka do dnia dzisiejszego. Jako pisarza znamy go od roku 1986, kiedy to debiutował w dedykowanym wielbicielom literatury fantasy miesięczniku “Fantastyka”, obecnie znanym jako “Nowa Fantastyka”. Jego pierwszym tekstem było opowiadanie Wiedźmin zapowiadające całą serię opowieści o białowłosym łowcy i pogromcy potworów różnej maści. Saga składająca się obecnie z ośmiu tomów należy do bestsellerów lat ’90. Na początku 2020 roku  popularność Geralda z Rivii, jako postaci nie tylko z gry komputerowej, ale właśnie z książki przeżyła swój renesans za sprawą nowej międzynarodowej ekranizacji. Pozwoliła ona na zaprezentowanie słowiańskiego ducha w literaturze fantastycznej na gruncie globalnym.

Sapkowski i życie po Wiedźminie

W 2002 roku autor podjął się realizacji kolejnego dużego projektu, którym jest Trylogia Husycka. Narrenturm, Boży Bojownicy i Lux Perpetua  to rozbudowana opowieść o wojnach husyckich luźno oparta na realiach historycznych. Główny bohater tej sagi znacznie odbiega swoją charakterystyką od Białego Wilka. Reynevan z Bielawy jest medykiem, o oględnie mówiąc średnich możliwościach jeśli chodzi o pole walki. Dodatkowo charakteryzuje go wzmożony romantyzm, który zazwyczaj wpędza go w poważne kłopoty. Na domiar złego zostaje husyckim szpiegiem. Cykl zachowany jest w nieco innym i zdaje się cięższym tonie niż popularny Wiedźmin, ale z pewnością łączą te dwa tytuły: polityczna refleksja, wiwisekcja ludzkich słabości – szczególnie w obliczu posiadania władzy i lokowanie zdarzeń w otoczeniu słowiańskich mitów i tradycji.

Mniejsze dzieła literackie Andrzeja Sapkowskiego

Oprócz rozbudowanych kilkutomowych opowieści w 1995 roku opublikowany został esej z mikropowieścią Świat Króla Artura. Maladine stanowiący studium znanej legendy arturiańskiej oraz jej funkcjonowania w kulturze. W 2001 roku autor podjął się zebraniu i zredagowaniu przewodnika po polskiej literaturze fantasy Rękopis znaleziony w Smoczej Jaskini. W cztery lata później ukazał się również wywiad rzeka, gdzie roli interlokutora podjął się Stanisław Bereś – Historia i fantastyka. Ostatnią nie związaną z Wiedźminem powieścią była wydana w 2009 roku Żmija.

Za powyższe dzieła Andrzej Sapkowski otrzymał sporo nagród zarówno na gruncie polskim jak i zagranicznym. Jest drugim po Jacku Dukaju pisarzem z nurtu fantasy jeśli chodzi o ilość zdobytych wyróżnień. Pięciokrotnie zdobył nagrodę im. Janusza A. Zajdla, oprócz tego Paszport Polityki, Nagrodę Sfinksa, Nagrodę Biblioteki Raczyńskich w Poznaniu.

Book obraz autorstwa pressfoto - www.freepik.com